Thijs en Rutger aan het veranderen | deel I

De start – een eerste veranderplan

Thijs wil zijn timemanagement verbeteren om zijn scriptie succesvol af te ronden en Rutger wil aan een ritme werken waardoor hij rustig en ontspannen zijn dagen doorloopt. Elke week schrijven zij over hun gezamenlijke pogingen om een verandering te realiseren in hun leven. Hierbij passen ze allerlei technieken toe die deelnemers van de cursus ‘Mijn mammoet en berijder’ leren te gebruiken.

Het is woensdag 20 maart als wij – Iris en Rutger – contact hebben met Thijs. Het is nog niet zo opgeschoten met het schrijven van zijn plan van aanpak. Niet raar, als je bedenkt dat timemanagement niet een vak is dat je doorgaans tijdens je studie volgt. Eén van de kernkwaliteiten van Thijs komt meteen bovendrijven: Thijs weet toe hoe de vork in de steel zit en dat het hem simpelweg niet lukt. De urgentie is te laag. Normaliter wachten studenten totdat de urgentie hoog wordt (lees: tijdsdruk), maar hij is vastbesloten om zijn laatste weken van zijn studie niet als een stresskip door te brengen. Omdat ikzelf – Rutger – ook nog wel iets wil veranderen, is er reden genoeg om buddy’s van elkaar te worden. Een beproefd en uiterst effectief recept om de kans op een succesvolle verandering te vergroten.

Bij een verandering beginnen we altijd bij een ongewenste situatie – respectievelijk een slecht timemanagement en een onhandig ritme. We willen allebei toewerken naar een nieuwe en meer gewenste situatie. We zijn van plan om elke maandag te bellen over onze vorderingen en bevindingen. Onze eerste belafspraak hebben we op maandag 25 maart. Bij het eerste gesprek gaat het vooral om het goed in kaart brengen van hoe het nu is en waar we naartoe willen werken. De stap daarna is pas om ons af te vragen hoe we dat gaan doen.

Dit is Thijs die geconcentreerd aan zijn scriptie werkt (let vooral op het talent om zijn telefoon te negeren):

Gericht werken aan naar een gewenste situatie

Thijs wilt de komende weken consequent aan zijn scriptie werken zodat deze op tijd af is en hij zijn studie met succes afrondt. Het zou een bonus zijn als dat op een ontspannen manier gebeurt. Ik wil graag een ritme creëren waardoor ik rustig en ontspannen dagen doorloop. Mijn probleem is dat ik vaak de hele dag aan het denken ben (en wat minder doen) en ik daardoor aan het einde van de dag helemaal uitgeput ben. Dit is jammer en ik geloof dat ik dit kan veranderen. Dat is me echter nog niet gelukt de afgelopen jaren en ik denk dat ik in samenwerking met Thijs resultaten kan boeken :-).

Nu we ons doel – de gewenste situatie – beter voor ogen hebben, gaan we nadenken over een veranderplan. Dit is een plan dat we uitstippelen om naar ons doel toe te werken. De toegevoegde waarde van het opstellen van een plan is dat we niet zomaar met hagel gaan schieten, maar dat we gericht gaan veranderen. Net als dat je van tevoren nadenkt over hoe je van Amsterdam naar Madrid rijdt en je niet zomaar de snelweg oprijdt met het gevoel dat je er wel gaat komen. Nee, door te plannen en vooraf na te denken, kan je jezelf een hoop energie besparen. In het slechtste geval geef je op omdat je de weg niet kunt vinden en dat is natuurlijk zonde!

Het invullen van het veranderplan

Een veranderplan vullen we via de volgende volgorde in:

  • Doel
  • Waarde
  • Gedrag
  • Ondersteuning

De neiging bij het opstellen van een doel is om een prestatiedoel te omschrijven. Bijvoorbeeld: “Ik wil mijn scriptie met een 8 afronden”, of “Ik wil elke week 30 uur aan mijn scriptie werken”. Het risico van dit soort doelen is dat je het wel of niet hebt gehaald. Het is dus een duidelijk onderscheid tussen succes en falen (als falen bestaat). Daarom is het belangrijk om een ontwikkeldoel te formuleren. We vragen ons daarbij af: “Welke vaardigheid of eigenschap helpt ons om naar onze gewenste situatie toe te werken?” Na enig overleg, gelooft Thijs dat hij (ook) een ritme nodig heeft. Een ritme waarin hij zin heeft om aan zijn scriptie te werken en hij gestaag doorwerkt de komende maanden. Rutger besluit dat zijn ontwikkeldoel het ontdekken van een set van activiteiten die ertoe leiden dat hij zich rustig en ontspannen voelt. Het is duidelijk dat hier niet zomaar een “ja” of “nee” als antwoord op te geven is als we vragen: “Is je doel behaald?” Werken aan onze verandering is een proces, een ontwikkeling. Het gaat stap voor stap en langzaam werken we naar een situatie die we fijn vinden en waar we tevreden mee zijn. Een ode aan het ontwikkeldoel dus!

Na het opstellen van het doel, denken we na over onze waarde. Wat is de waarom achter onze verandering? Waarom willen we veranderen? Kortom, wat levert het op om deze verandering te realiseren? Dit is belangrijk, omdat dit ons energie geeft om te werken aan deze verandering. We weten dan beter waarom we het doen, als een wortel die we voor ons gezicht houden (als we een ezel waren geweest tenminste). Thijs zijn waarden zijn professionaliteit en ontspanning. Voor Rutger zijn het rust, ontspanning en plezier. Dus op het moment dat Thijs een ritme ontdekt waarin hij zin heeft om aan zijn scriptie te werken, voelt hij zichzelf professioneler en ervaart hij meer ontspanning. Het ontdekken van activiteiten die ertoe leiden dat Rutger zich rustig en ontspannen voelt, leiden tot meer – verrassing – rust, ontspanning én plezier. Hij heeft dan immers meer mentale energie over voor andere activiteiten.

De derde stap is om een concrete actie te formuleren, gedrag dat je gaat doen om dichter bij je doel te komen. Dus niet “Ik ga deze week activiteiten ontdekken”, maar “Ik ga een uur op internet zoeken naar hobby’s die ik thuis kan doen”. Bij deze vorm van gedrag is het wél belangrijk dat je de vraag “Heb je het gedaan?” kunt beantwoorden met “ja” of “nee”. Voor Thijs was zijn gedrag: maandagavond, dinsdagmiddag, woensdagavond en zondag ga ik werken aan mijn scriptie. Hij koos deze momenten omdat hij ten eerste graag ’s avonds werkt. Daarnaast lukt het hem op zondag vaak om de motivatie op te brengen en had hij de verwachting dat dinsdagmiddag ook wel zou lukken. Hij heeft dus een plan opgesteld waarvan hij denkt dat gaat werken. Rutger zijn stappen had hij kleiner opgesteld. Voor deze week was zijn actie: 10 potentiële activiteiten (hobby’s) ontdekken. Belangrijk bij het opstellen van gedrag is dat je iets kiest waarvan je verwacht dat het je gaat lukken om uit te voeren. Als je denkt van niet, dan is het goed om de stap kleiner te maken.

Tot slot gaan we nadenken over hoe we het nieuwe gedrag kunnen ondersteunen. Dit is álles wat je kunt bedenken dat jou kan helpen om je aan jouw voornemen voor gedrag te houden. De eerste stap hiernaar hebben we al gezet, dat is namelijk dat we elke week gaan afspreken met elkaar om het veranderplan te overleggen. Dit is al een enorme stok achter de deur. Wij vinden het namelijk allebei vervelend om te moeten zeggen dat we het niet hebben gedaan en het verplicht ons daarnaast om na te blijven denken over onze verandering. Een tweede oplossing die goed werkt, is het formuleren van een “Als … , dan …”, ook wel een implementatie-intentie. Thijs heeft die geformuleerd als: “Als ik maandagavond klaar ben met eten, dan ga ik werken aan mijn scriptie.” Rutger heeft hem opgesteld als “Als ik woensdagmiddag thuis kom van mijn werk, dan ga ik op mijn laptop op zoek naar 10 activiteiten.”

De volgende keer een verslag van hoe het ons de eerste week is vergaan!!

Meer leren over jouw mammoet en berijder?

Cursusaanbod

Aanmelden voor de blog

Wil jij op de hoogte blijven van mijn avonturen, worstelingen en overwinningen? Meld je aan!

Terug naar de andere veranderplannen